RECENSIE | MUZIEK
Fans Amsterdamse ‘golden boy’ Stijn van der Smagt wederom op de wenken bediend

Geef hem een studio in Amsterdam, een keyboard, een DAW en tijd, en Stijn van der Smagt weet er een kunstwerk van te brouwen. Het circa 27 minuten durende cadeautje ‘KNUTSELS’ trakteert de oren op een onderhoudende rollercoaster-rit van pornojazz tot onvervalste cliffhouse en een flirt met reggaeton.

21 november 2021
Victor du Mee
Leestijd: 2 minuten

Stijn van der Smagt (26) mag eigenlijk al geen talent meer heten. De uit Utrecht afkomstige promovendus koos er ruim een jaar geleden voor om zijn studentenstad Delft in te ruilen voor het beloofde land aan de Amstel. Onder de rook van de Westergasfabriek lijkt hij zijn belofte dan eindelijk te gaan inlossen.

KNUTSELS is naar eigen zeggen een samenraapsel van verstoffende nummers. Voor wie Van der Smagt wat langer volgt, is deze valse bescheidenheid niet geheel verrassend meer te noemen. Hij verraadt zichzelf al in de gekozen volgorde van de tracks.

Met ‘kraanvogellied’ opent het album namelijk gelijk met het meest catchy nummer, waarmee hij direct zijn commerciële intenties op tafel legt. Het is tegelijkertijd een knipoog naar zijn knutselpodcast ‘Stijn’s FAKE-NEWS-VOGELSHOW’. Na een rustige intro wordt een lead ingezet die sterk doet denken aan het Koningslied van John Ewbank. Jammer, desondanks druipt de muzikaliteit er vanaf.

Vervolgens neemt de ‘golden boy’ wat gas terug en herpakt hij zich met ‘een vibe’. Een lay-back, simpel doch lekker baslijntje wordt geserveerd met een verrassend geile jazzy topline. Keiharde pornojazz.

De achtbaanrit rolt verder met een knipoog naar het verleden. ‘markisa’ neemt de luisteraar mee terug naar het onbezorgde 2017, toen het nog om de volksgezondheid ging [/dogwhistle]. Het vrijelijke pianospel van Van der Smagt zou niet misstaan onder het videospel ‘de Sims’. Persoonlijk zou ik even gestopt zijn met het vormgeven van het huis om alleen maar naar de prachtige solo te luisteren.

Met ‘luizak’ denkt het publiek toe te zijn aan wederom een rustpunt, maar niets is minder waar. Van der Smagt zet zijn fans op het verkeerde been met een knap staaltje cliffhouse. Een perfect nummertje om pretentieus mee te doen bij kennissen.

De verbluffing net te boven komt ‘feesthood’ om de hoek kijken. Van der Smagt verrast vriend en vijand met een Jungle By Night-achtige knaller met invloeden uit de reggaeton. Hierbij heeft hij zich duidelijk laten inspireren door zijn bezoek aan een multiculturele club in Wenen in 2015.

KNUTSELS sluit af met het melancholische ‘balladedressing’ en ‘ff uitzoomen’. De naam van die eerstgenoemde zal menigeen de nodige vragen oproepen, maar in de eerste twintig seconden wordt onmiddellijk duidelijk waarom het zo heet. Laatstgenoemde levert snoeiharde kritiek op de hedendaagse maatschappij. Het is een aanklacht naar het verkrampte discours en het onvermogen om zichzelf niet al te serieus te nemen, waarbij de gehele samenleving in twijfel wordt getrokken.

Stijn van der Smagt zet zijn fans met KNUTSELS keer op keer op het verkeerde been. Het album verveelt daardoor nooit en nodigt uit tot meerdere replays. Onder het juk van narcistische bandleiders vandaan is het blonde multitalent op zijn allerbest. Hij lijkt klaar voor veel succes met zijn attitude. Amsterdam heeft er een golden boy bij.

Oordeel: 4 sterren en een stijve.

RECENSIE | MUZIEK
KNUTSELSv.2 veegt de vloer aan met alle conventies

Wie dacht dat Stijn van der Smagt in zijn tweede studioalbum weer even normaal ging doen, komt van een hele koude kermis thuis. Met zinderende collabs en gewaagde elementen als zang en artificiële spraak wekt ‘KNUTSELSv.2’ niets anders op dan ordinaire adoratie. Als kers op de vuurpijl krijgen zowel de lach- als kringspier het zwaar te verduren.

1 april 2022
Victor du Mee
Leestijd: 2 minuten

Er staan nog geen zes minuten op de klok als Van der Smagt onverbiddelijk hard toeslaat. Na de onderhoudende binnenglijer ‘conceptie’, in tegenstelling tot de opening van KNUTSELS ‘1’ deze keer geen goedkope John Ewbank ripoff, doemt de eerste ‘hoorde-ik-dat-nou-goed?’ gedachte nadrukkelijk op, vrijwel onmiddellijk gevolgd door de confronterende ‘was-ik-dat?’ vraag. Terugspoelen van de eerste minuut van ‘basisschool’ is nodig om te concluderen dat de antwoorden respectievelijk ‘ja’ en ‘nee’ zijn. Een straf is dat allerminst.

Vervolgens horen we met ‘vliegend paard’ een sterke single-kandidaat met de pakkende vocalen van die andere wonderboy, Mees van der Smagt (artiestennaam van missa3000). In jaren ‘80 stilo pleiten de halfbroers voor het boycotten van vervuilende Wizz Air budgetvluchten naar Tirana, en om je in plaats daarvan te laten voeren door de verbeeldingskracht van de Slavische en Oost-Europese literatuur (Kadare, Tolstoj, Nabokov, Koblenko), al dan niet versterkt door een dosis vliegend paard.

En er staan meer interessante collabs op de tracklist, met o.a. violist Ludo de Goeje (bekend van NSJO) en gitarist Bram Ruiter (25 gemeenschappelijke vrienden). Want ondanks zijn ietwat toegenomen arrogante houding nu hij in Amsterdam woont (jawel mensen!) is Van der Smagt zijn Delftse underground roots heus niet vergeten. De rauwe strijkersmetal in ‘driedagenbaard’ wordt opgevolgd door de meest swingende zevenkwartsmaat ooit geproduceerd. Het contrast tussen ‘huif-huiver-huifst’ en de uiterst pijnlijke zevenkwartsmaat waarin enkele zelfbenoemde pro-student-partijen op Messias-achtige wijze met de twijfelachtige eer proberen te strijken voor het herinvoeren van wat door zou moeten voor een studiebeurs kan daarmee haast niet groter zijn. Chapeau.

Het album heeft dan nog niet eens zijn absolute eclectische hoogtepunt bereikt. De opening van ‘verganistan’ doet vermoeden dat er een psy-trance knaller van Vini Viciaanse proporties aan zit te komen, maar de realiteit overtreft de stoutste verwachtingen. Op sublieme wijze herinnert Van der Smagt ons eraan dat hij de kneepjes van cliffhouse tot in de puntjes beheerst. ‘luizak’ uit het vorige album krijgt hiermee een waardig opvolger.

Met KNUTSELSv.2 bewijst Stijn van der Smagt dat hij geen eendagsvlieg is, maar een multi-genre virtuoos. Hoewel in ‘slakmans’ (feat. drummer Luuk Withagen) de vraag wordt geponeerd of iets acht keer zo slecht wordt als je een slecht sample acht keer over elkaar heen legt, zou in het geval van KNUTSELSv.2 de omgekeerde vraag gesteld moeten worden. Of zoals een stiekem meeluisterende (mannelijke) huisgenoot treffend het nasmeulende gevoel omschreef: ik wil dat hij mijn tieten signeert.

Oordeel: 4 sterren en een lege zak.
Opvallende afwezige: Luuk van der Smagt.

Zo goed Stijn? Heb je vier sterren gegeven omdat vijf sterren wel heel obvious was geweest haha. Je kan de 200 ballen gewoon overmaken op mijn rekening, heb je die nog? Eindigt op 694.