Tsjaika Balalaika

Inzending voor de Schrijversacademie Schrijfwedstrijd met als thema “de zee”. De jury heeft na lang beraad besloten de hoofdprijs niet toe te kennen, en een eervolle vermelding zat er blijkbaar ook niet in.

Misschien ken je het verhaal van Tsjaika Balalaika. Misschien, maar waarschijnlijk niet, want buiten Rusland is het weinig bekend. Tsjaika (Russisch: чайка, zeemeeuw) Balalaika (Russisch: балалайка, typisch Russisch snaarinstrument) is een zeemeeuw uit Sint-Petersburg die graag de balalaika bespeelt.

Overdag houdt Tsjaika zich op rond de pier. Hij speelt op zijn balalaika en ontvangt daarna, in het geheel zonder dat er sprake is van dwang of ontfutseling, van zijn toehoorders een frietje of een hapje softijs, soms een heel broodje vis. ’s Avonds staat hij op één been op een houten paal. Onder hem mondt de machtige Neva uit in de Oostzee. Tsjaika Balalaika houdt van de zee; de zilte lucht, de ritmische ruis van de branding, het gezellige licht van de oude vuurtoren. Maar hij heeft een hekel aan de kou die Sint-Petersburg een groot deel van het jaar in haar greep houdt. Dus wanneer hij een langstrekkende zwerm dwergsterns iets hoort krijsen over de Zwarte Zee, jaarrond aangenaam van temperatuur, besluit hij resoluut om naar het zuiden te trekken.

Het duurt niet lang voor Tsjaika, van nature geen trekvogel, spijt krijgt van deze beslissing. Hoe dieper hij het Russische binnenland invliegt, hoe minder frietjes, softijsjes, en broodjes vis er te vinden zijn. Uitgeput en diep teleurgesteld strijkt hij enkele dagen later neer in Moskou, nog niet eens halverwege en toch al veel verder van huis dan hij ooit is geweest. In één van de honderden metrostations die de gigantische stad rijk is tokkelt hij in een roes van vermoeidheid en verdriet treurige deuntjes op zijn balalaika. Af en toe stokt zijn spel – wanneer hij zich thuis waant, op zijn paal. Maar telkens wordt hij overspoeld door een ijskoude heimwee wanneer hij zich realiseert dat de ruis van de branding en het licht van de vuurtoren in werkelijkheid de remmende wielen en de koplampen van een binnenrijdende trein zijn.

Nu ruikt hij zelfs de zee! Hmm, ja, ziltig en vet… Vet? Dit is niet de geur van de zee maar van een puntzak verse frieten! Tsjaika slaakt een kreet en komt klapwiekend overeind. Vergeet de zee! Friet!